6 Kasım 2018 Salı

Memelilerde Süt Sentezi ve Salgılanması


Prolaktin hormonu süt sentezinde, süt bezlerinin tubuloalveolar büyümesini ve laktogenezi (süt üretimini) uyararak işlev kazanır.

Laktogenezin (Süt Sentezi) Uyarılması

Prolaktin doğumdan hemen sonra laktogenezi uyarır. İnsülin ve kortizol ile birlikte kazein gibi süt proteinlerini kodlayan genlerin transkripsiyonunu uyarmak için birlikte çalışırlar. Bu genlerin transkripsiyonunu uyaran etkiye “mammojenik etki denir. Fakat, mammalojik etkinin farklı memelilerde değişkenliği de gözlenmişir.

Kuşlarda Kursak Sütü Oluşumu


Süt Sentezi
Prolaktin etkisiyle özofagusun oluşturduğu kursak epitel hücreleri çoğalır. Çoğalan epitel hücreleri epitelden ayrılarak peynirimsi yapıda beyaz bir kitle oluştururlar. Anne kuş, peynirimsi yapıdaki bu beyaz kitleyi yavruların ağzına kusar.

Bazı Balıklarda Mukusla Beslenme

Yavru balıklar, anne balığın özellikle başına yakın bölgesindeki deriden salgılanan mukusu yiyerek beslenir. Pek çok balık türünde, deriden mukus salgılanmasını prolaktin hormonu uyarır.

Prolaktin Hormonunun İmmün Sistem (Bağışıklık Sistemi) Üzerindeki Etkileri

Bazı lenfosit hücrelerinin prolaktin hormonu sentezleyip salgılamasıyla, prolaktin hormonu, immün aktivitenin otokrin ya da parakrin modülatörü işlevi kazanabilir.

Prolaktin Hormonu Salgılanmasının Kontrolü

Hipotalamus, hipofizden salgılanan prolaktin hormonu dışındaki tüm hormonların salgılanmasını uyarırken, prolaktin hormonunun salgılanmasında baskılayıcıdır. Laktotroplar üzerinde, genellikle, “hipotalamik fren” vardır. Prolaktin bu hipotalamik fren kalktığında salgılanır.
Hipotalamustan salgılanan dopamin hormonu, temelde, prolaktin hormonu inhibitörüdür. Dopamin hormonu, hipotalamik nöronlarca portal kana salgılanır; salgılanan dopamin hormonu laktotroplar üzerindeki reseptörlere bağlanır; laktotroplar üzerindeki reseptörlere bağlanan dopamin hormonu da, hipofizden prolaktin hormonu sentezi ve salgılanmasında inhibitördür.
Prolaktin hormonu salgılanmasını pozitif yönde düzenleyen hormonlar ise, tirotropin salgılatıcı hormon (TRH) ve gonadotropin salgılatıcı hormondur (GRH).
Prolaktin hormonunun süt üretim ve salgılanmasının dışında adet düzeni ve üreme fonksiyonu üzerinde de önemli bir etkisi vardır. Prolaktin hormonu salgılanması arttığında adet düzeni bozulmakta ve bazen adet tamamen kesilmekte ya da adet kanamalarında artış gözlenebilmektedir.
Lohusalık ve emzirme döneminde süt üretiminden sorumlu prolaktin hormonu, yumurta atılımını durdurur. Böylece emzirme döneminde kadını yeniden gebe kalmaktan korur.

Galaktore

Prolaktin hormonu çeşitli nedenlere bağlı az ya çok salgılanmaya başladığında adet dönemlerinin düzeninin bozulmasına ve beraberinde göğüsllerden süt ya da süt benzeri bir sıvının salgılanmasına neden olabilir.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder