27 Kasım 2018 Salı

Ovaryumlar (Yumurtalıklar)

Ovaryumlar (yumurtalıklar) dişi gonadlardır (dişi üreme organları). Temel fonksiyonları dişi gametlerin (yumurtalar) sentezi (oogenez) ve dişi eşem hormonlarının üretimidir.
Östrojen ve progesteron, ovaryumun salgıladığı dişi eşem hormonlarıdır; dişi eşem karakterlerinin tayini ve üreme siklusunun sürdürülmesiyle fonksiyoneldir ve omurgalı türünün temel steroidleridir.
Ovaryum siklusunun regülasyonu hipotalamus-hipofiz-gonad ekseninin hormonları arasındaki etkileşimlerin sonucu oluşur.

Ovaryum Siklusunun Hormonları


Ovaryumlar
Ovaryum siklusunun hormonları Gonadotropin Salgılatıcı Hormon (GnRH), Folikül Uyarıcı Hormon (FSH) ve Lüteinleştirici Hormon'dur (LH).

Gonadotropin Salgılatıcı Hormon (GnRH)

Gonadotropin Salgılatıcı Hormon hipotalamustan salgılanarak, hipofiz bezininin gonadotropinleri, yani, Folikül Uyarıcı Hormon ve Lüteinleştirici Hormon salgılanmasını uyarır.

Folikül Uyarıcı Hormon (FSH)

Hipotalamusun salgıladığı Gonadotropin Salgılatıcı Hormonu'nun hipofizi uyarmasıyla hipofizden salgılanır. Hipofizden salgılanan Folikül Uyarıcı Hormon ovaryumda foliküllerin gelişimini ve olgunlaşmasını uyarır. Folkül Uyarıcı Hormon'un uyarılmasıyla baskın folikül gelişmeye başlar; gelişimi sürdürülen baskın folikül de yüksek miktarda östrojen üretmeye başlar. Bu östrojen, döllenmiş bir yumurtanın yerleşmesine hazırlık için endometriumun büyümesine ve kalınlaşmasına nedendir. Endometriuma etkisiyle birlikte ösrojen, diğer bir folikülün uyarılmasını durdurmak için Folikül Uyarıcı Hormon salgılanmasını baskılar; yeniden Gonadotropik Salgılatıcı Hormon üretmesi için hipotalamusu uyarır. Gonadotropik Salgılatıcı Hormon da Luteinleştirici Hormon salgısını artırmak için, hipofizi uyarır.

Lüteinleştirlci Hormon (LH)

Lüteinleştirici Hormon ovulasyonu ve eşem steroidlerinin salgılanmasını uyarır. Yani, folikül hücrelerinden östrojen hormonu salgılanmasını uyarır; graff folikülünü ovulasyona hazırlar ve oositi atılmış folikülü Corpus Luteum'a (CL) dönüştürür.
Östrojen ve progeteron ovaryumun korpus luteum'undan salgılanır; plazma düzeyleri artarken Folikül Uyarıcı Hormon ve Luteinleştirici Hormon salgılanmasını inhibe eder. Folikül Uyarıcı Hormon ve Luteinleştirici Hormon salgılanmasıyla gebelik durumunda yeni bir folikülün büyümesini ve ovulasyonunu engelleyecektir.
Luteinleştirici Hormon konsantrasyonu azalırken, Corpus Luteum dejenere olur; Folikül Uyarıcı Hormon ve Luteinleştirici Hormon sekresyonu da yeniden artarak, yeni bir ovaryum siklusu başlar.
Luteinleştirici Hormon salgısı artışının yaklaşık ortasında ovulasyon oluşur; yumurta fallop kanalına geçer ve fallop kanalında döllenebilir.
Ovulasyon sonrası östrojen önemli miktarda azalır ve folikül duvarı büzülür. Bozulan folikül duvarı Corpus Luteum'u oluşturur. Oluşturulan Corpus Luteum fazla miktarda progesteron salgılar. Progesteron hormonu da döllenmiş yumurtanın yerleşmesi için endometriumu uyarır.
Yumurta döllenirse progesteron ve kısmen de östrojen salgılanması ve uterus astarının gelişimi sürer. Gebelik ilerlerken progesteron hormonu ve östrojen hormonu üretimi plasenta ile yer değiştirir.
Yumurta döllenmezse, Corpus Luteum hormon konsantrasyonunu azaltır; endometrium gelişimi durur ve menstruasyon başlar. Ayrıca, onu baskılamak için östrojen olmayınca, Folikül Uyarıcı Hormon konsantrasyonu yeniden artar ve yeni bir siklus başlar.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder